IRS Logo
Print - Click this link to Print this page

Thuế cơ bản

 


Có phải quý vị vừa mới đặt chân đến Hoa Kỳ? (Are you newly arrived in the United States?)

Nếu quý vị mới đến Hoa Kỳ thì cần biết trách nhiệm khai thuế của mình. Ở trang này có câu trả lời về việc nộp Tờ Khai Thuế Lợi Tức Liên Bang.

  • Làm sao biết tôi có trách nhiệm khai thuế lợi tức liên bang hay không?
  • Có phải tình trạng nhập cư sẽ chỉ rõ tôi phải trả tiền thuế hay không?
  • Tôi được lợi ích gì khi khai thuế?
  • Có bị phạt vì né tránh khai thuế hay không?

Phim về trách nhiệm cơ bản của thuế (Basic Tax Responsibility Videos in Vietnamese)

Mọi người 'cư trú tại Hoa Kỳ' đang nhận lợi tức (có thu nhập) và đáp ứng một số đòi hỏi nhất định đều có trách nhiệm khai thuế lợi tức liên bang. Đòi hỏi đệ nộp không được xác định theo tình trạng nhập cư, mà tùy thuộc vào lợi tức của quý vị, cùng với nhiều yếu tố khác. Luật lệ quy định phải trả tiền thuế và nộp tờ khai; nếu không tuân hành đòi hỏi này thì quý vị sẽ bị trừng phạt dân sự và hình sự.

Luật pháp đòi hỏi mỗi người có tên trong tờ khai thuế đều phải có mã số. Nói chung, Số An Sinh Xã Hội - do Cơ Quan An Sinh Xã Hội cấp phát - là số sẽ ghi trên tờ khai thuế.

Nếu người đóng thuế phải nộp tờ khai thuế nhưng chưa đáp ứng những đòi hỏi cần thiết để có Số An Sinh Xã Hội, thì người đó có thể xin Mã Số Cá Nhân Đóng Thuế (Individual Taxpayer Identification Number) để nộp tờ khai. Mã Số Cá Nhân Đóng Thuế do IRS (Internal Revenue Service, hay Sở Thuế Vụ) cấp phát, và chỉ dùng vào mục đích khai thuế.

Quý vị có thể tự điền vào rồi nộp tờ khai thuế, hoặc có thể nhờ người khai thuế chuyên nghiệp giúp đỡ. Nếu quý vị trả tiền cho người khác điền dùm tờ khai thì người đó phải ký tên vào tài liệu này. Có thể điền tờ khai thuế dưới dạng biểu mẫu in trên giấy rồi gởi qua bưu điện, hoặc có thể nộp dưới dạng điện tử.

Nguồn tài nguyên phụ trội:

Tại sao phải trả tiền thuế? Ấn Phẩm 4346
Quyền hạn của quý vị trên tư cách người đóng thuế, Ấn Phẩm 1
Cách chọn người giúp khai thuế - Hướng dẫn của IRS, Ấn Phẩm 4445

 


Thông Tin Tổng Quát: Tôi có phải khai thuế không? (General Information: Do I have to File a Return?)

Quý vị phải nộp tờ khai thuế lợi tức liên bang nếu là công dân hay cư dân Hoa Kỳ - hoặc là cư dân Puerto Rico (Ba Đa Lê Các) - và đáp ứng đòi hỏi đệ nộp áp dụng cho bất cứ mục nào trong số các hạng loại sau đây.

1. Những cá nhân nói chung.
2. Người thuộc quyền (người phụ thuộc)
3. Một số diện trẻ em dưới 19 tuổi hoặc học sinh toàn nhiệm (trọn thời gian).
4. Doanh nhân tự làm chủ (tự quản).
5. Ngoại kiều.

Nếu quý vị là công dân hoặc cư dân Hoa Kỳ, muốn biết có phải khai thuế hay không thì phải xem xét ba yếu tố:

1. Tổng lợi tức,
2. Diện đệ nộp (cương vị khai thuế), và
3. Độ tuổi.

 


Số An Sinh Xã Hội (Social Security Numbers)

Quý vị phải ghi số SSN (Social Security Number, hay Số An Sinh Xã Hội) của mình vào chỗ trống dành sẵn trên tờ khai. Số SSN trên tờ khai phải giống số SSN ghi trong thẻ an sinh xã hội. Nếu đã kết hôn thì ghi số SSN của cả quý vị lẫn người hôn phối.

Nếu quý vị khai thuế chung thì viết số SSN đúng thứ tự như lúc ghi họ tên, và giữ đúng thứ tự này khi nộp các biểu mẫu và tài liệu khác cho IRS.

Thay đổi họ tên. Nếu quý vị thay đổi họ tên vì lý do kết hôn, ly dị, v.v..., thì nhớ khai trình thay đổi này cho văn phòng SSA (Social Security Administration, hay Cơ Quan An Sinh Xã Hội) trước khi nộp tờ khai. Điều này phòng tránh trường hợp chậm trễ khi cứu xét tờ khai và gởi tiền hoàn thuế. Điều này cũng bảo vệ quyền lợi an sinh xã hội của quý vị trong tương lai.

Số an sinh xã hội của người thuộc quyền. Quý vị phải cho biết số SSN của mỗi người được xem là thuộc quyền, bất kể độ tuổi của họ. Đòi hỏi này áp dụng cho mọi người thuộc quyền (không chỉ là con ruột của quý vị) được ghi trên tờ khai thuế.

SSN trong thư tín. Nếu quý vị viết thư đến IRS để trình bày về trương mục thuế thì nhớ ghi kèm số SSN của mình (cùng với họ tên và số SSN của người hôn phối, nếu quý vị khai thuế chung) trong thư tín. Vì số SSN được dùng để biết trương mục nên IRS sẽ dễ dàng và mau chóng hồi đáp thư tín của quý vị.

 


Diện đệ nộp (Filing Status)

Mỗi người nộp tờ khai thuế liên bang đều phải biết xem mình thuộc diện đệ nộp nào. Điều quan trọng là phải chọn đúng diện đệ nộp, vì từ đó sẽ định rõ khoản khấu trừ thông dụng, số tiền thuế quý vị nợ, và cuối cùng là mọi món tiền hoàn thuế cho quý vị.

Quý vị phải định rõ cương vị khai thuế của mình thì mới có thể biết các đòi hỏi về đệ nộp, khấu trừ thông dụng và khoản thuế thích hợp. Quý vị cũng có thể sử dụng diện đệ nộp để xem mình có đủ tiêu chuẩn xin một số khoản khấu trừ và tín thuế hay không.

Có năm diện đệ nộp.

Tình Trạng Hôn Nhân
Nói chung, diện đệ nộp tùy thuộc vào tình trạng chưa lập gia đình hay đã kết hôn. Vì mục đích thu thuế liên bang, 'hôn nhân' chỉ có nghĩa là sự kết đôi hợp pháp giữa một người đàn ông và một người đàn bà, và họ trở thành vợ chồng.

Đã kết hôn. Nếu quý vị được xem như đã kết hôn suốt cả năm thì cả hai người hôn phối đều có thể khai thuế chung hoặc khai thuế riêng.

Xem như đã kết hôn. Sẽ xem như quý vị đã kết hôn suốt cả năm nếu vào ngày cuối cùng của năm đóng thuế, quý vị và người hôn phối đáp ứng bất cứ điều nào trong các mục kiểm tra sau đây.

1. Quý vị đã kết hôn và sống chung với nhau như vợ chồng.

2. Quý vị đang sống chung với nhau theo kiểu gá nghĩa đã được công nhận tại tiểu bang quý vị đang cư ngụ hoặc tại tiểu bang mà quý vị bắt đầu sống gá nghĩa.

3. Quý vị đã kết hôn và sống riêng nhưng chưa ly thân hợp pháp theo án văn ly dị hay biệt sản.

4. Quý vị sống ly thân theo án văn ly dị tạm thời (chưa có quyết định chánh thức). Vì mục đích khai thuế chung, quý vị vẫn chưa bị xem là đã ly hôn.

Độc thân
Diện đệ nộp sẽ là độc thân nếu vào ngày cuối cùng trong năm, quý vị vẫn chưa kết hôn hoặc đã ly thân hợp pháp với người hôn phối theo án văn ly dị hay biệt sản, và quý vị không đủ tiêu chuẩn theo diện đệ nộp nào khác.

Đã kết hôn và khai chung
Có thể chọn đã kết hôn và khai chung làm diện đệ nộp nếu quý vị đã lập gia đình và cả hai vợ chồng đều đồng ý khai thuế chung. Trên tờ khai thuế chung, quý vị khai trình lợi tức kết hợp và khấu trừ chi tiêu kết hợp được phép dùng. Quý vị có thể khai thuế chung ngay cả khi một trong hai người không có lợi tức hoặc khoản khấu trừ.

Đã kết hôn nhưng khai riêng
Có thể chọn đã kết hôn nhưng khai riêng làm cương vị khai thuế nếu quý vị đã lập gia đình. Diện đệ nộp này có thể có lợi khi quý vị chỉ muốn tự lo liệu phần thuế của riêng mình, hoặc nếu nhờ đó quý vị trả ít tiền thuế hơn so với khi khai chung.

Nếu quý vị và người hôn phối không đồng ý khai thuế chung thì phải áp dụng diện đệ nộp này, trừ khi quý vị hội đủ tiêu chuẩn làm chủ hộ.

Chủ hộ
Quý vị có thể khai thuế trên tư cách chủ hộ nếu đáp ứng tất cả các đòi hỏi sau đây.

1. Quý vị vẫn chưa kết hôn hoặc được xem như chưa lập gia đình vào ngày cuối cùng của năm.
2. Quý vị trả nhiều hơn phân nửa chi phí sống chung trong nhà suốt năm.
3. Có người hợp lệ sống chung với quý vị trong nhà lâu hơn nửa năm (trừ khi tạm thời vắng mặt, chẳng hạn như đi học). Tuy nhiên, nếu “người hợp lệ” lại là cha hay mẹ thuộc quyền thì người đó không bị bắt buộc phải sống chung với quý vị.

Góa bụa hợp lệ, đang nuôi con (có trẻ thuộc quyền)
Nếu người hôn phối qua đời vào năm 2014 và nếu vẫn còn đủ tiêu chuẩn sử dụng diện đệ nộp đã kết hôn và khai chung cho năm 2014, thì quý vị có thể dùng cương vị khai thuế này. Năm qua đời là năm ngoái, và quý vị có thể khai thuế chung với người hôn phối quá cố trong năm đó.

Quý vị có thể sử dụng diện đệ nộp góa bụa hợp lệ đang nuôi con trong vòng 2 năm tiếp theo sau năm mà người hôn phối qua đời. Thí dụ: Nếu người hôn phối qua đời vào năm 2013 nhưng quý vị chưa tục huyền (tái kết hôn) thì có thể áp dụng cương vị khai thuế này cho năm 2014 và 2015.

 


Đòi Hỏi Đệ Nộp đối với Đa Số Người Đóng Thuế (năm 2014) (2014 Filing Requirements for Most Taxpayers)

NẾU diện đệ nộp của quý vị là... VÀ vào cuối năm 2014 quý vị... THÌ cần khai thuế nếu tổng lợi tức của quý vị có mức ít nhất là...
Độc thân dưới 65 tuổi
65 tuổi trở lên
$10,150
$11,700
Đã kết hôn và khai chung dưới 65 tuổi (cả hai vợ chồng)
65 tuổi trở lên (một trong hai người)
65 tuổi trở lên (cả hai vợ chồng)
$20,300
$21,500
$22,700
Đã kết hôn nhưng khai riêng bất cứ độ tuổi nào $3,950
Chủ hộ dưới 65 tuổi
65 tuổi trở lên
$13,050
$14,600
Góa bụa hợp lệ, đang nuôi con dưới 65 tuổi
65 tuổi trở lên
$16,350
$17,550

 


Phải khai trình dạng lợi tức nào cho IRS? (What type of income should be reported to the IRS?)

Phải gộp chung nhiều dạng lợi tức khác nhau vào trong tổng lợi tức và khai trình với IRS

Phải khai trình dạng lợi tức nào?

Theo quy tắc chung, tổng lợi tức bao gồm mọi khoản tiền nhận vào dưới dạng chi trả cho những dịch vụ cá nhân đã thực hiện. Số tiền này được xem là lợi tức thu vào.

Người nhận lợi tức phải lưu giữ bản kê khai chính xác về tất cả những lợi tức không bị tạm thu ngay tại nguồn. Lợi tức nhận vào do tư doanh cũng bị xem là lợi tức thu được.

Còn phải khai trình lợi tức nào khác ngoài lợi tức thu được?

Ngoài lợi tức nhận được do làm công (trên tư cách nhân viên), quý vị cũng còn phải khai trình các dạng lợi tức chịu thuế khác trên tờ khai thuế.

Lợi tức phải khai trình bao gồm

  • Lương bổng, tiền công
  • Huê hồng
  • Thù lao
  • Phụ cấp
  • Tiền boa ('trà nước')
  • Cổ phần được chủ nhân tặng
  • Tiền lời ngân hàng
  • Cổ tức
  • Tiền lời từ hội hợp tác (hội hùn vốn)
  • Tiền lời đầu tư
  • Lợi tức hồi hưu
  • Trợ cấp thất nghiệp
  • Tiền thắng bài bạc
  • Lợi tức thu được ở ngoại quốc

Có phải gộp cả phụ cấp thất nghiệp khi khai thuế không?
Phải khai trình mọi khoản phụ cấp thất nghiệp trên tờ khai thuế.

 


Sắp Dọn Đi? Hãy Báo Cho IRS Biết! (Moving Soon? Let the IRS Know!)

Nếu quý vị đã đổi địa chỉ nhà ở hay chỗ làm thì cần nhớ báo tin này cho IRS biết để có thể tiếp tục nhận tiền hoàn trả hoặc thư tín. IRS có năm điều hướng dẫn cho người đóng thuế nào đã hoặc sắp sửa dọn đi:

1. Tôi có thể báo cho IRS biết địa chỉ của tôi đã thay đổi bằng cách nào?

Cách thức Hành động
Đơn khai thuế Viết địa chỉ mới vào những ô thích hợp trên tờ khai thuế
Mẫu IRS Dùng Mẫu 8822 (Thay Đổi Địa Chỉ) hoặc Dùng Mẫu 8822-B (Thay Đổi Địa Chỉ hoặc Bên Chịu Trách Nhiệm – Doanh Thương)
Tờ khai

Thông báo cho IRS biết địa chỉ mới của quý vị - nghĩa là viết thư gởi . Hãy cho biết:

  • đầy đủ họ tên
  • địa chỉ cũ
  • địa chỉ mới
  • số An Sinh Xã Hội (hoặc mã số thuế cá nhân của người đóng thuế hoặc mã số hãng sở)

Gửi tờ khai của quý vị qua bưu điện đến địa chỉ nơi quý vị đã nộp tờ khai thuế mới nhất của mình

 

Thông báo bằng lời

Quý vị có thể cho chúng tôi biết bằng cách gặp trực tiếp hoặc qua điện thoại. Chúng tôi sẽ cần xác nhận danh tánh và địa chỉ của quý vị. Xin chuẩn bị sẵn những thông tin chúng tôi có trong hồ sơ cho quý vị, như:

  • họ tên của quý vị
  • địa chỉ của quý vị
  • số An Sinh Xã Hội của quý vị (hoặc mã số thuế cá nhân của người đóng thuế hoặc mã số hãng sở)

 

Thông báo điện tử

Quý vị chỉ có thể dùng cách gởi điện thư để thông báo cho chúng tôi nếu ngân phiếu hoàn tiền thuế của quý vị bị gửi trả lại cho chúng tôi. Sử dụng Tiền Hoàn Thuế của Tôi Đâu? (Where's My Refund?) trên mạng để hoàn tất việc thay đổi địa chỉ của quý vị. Quý vị sẽ cần số An Sinh Xã Hội, tình trạng đệ nộp và số tiền hoàn thuế của quý vị. Xin xem Tìm Hiểu Thông Báo CP31 (Understanding your CP31 Notice) để biết thêm thông tin.

 

Nếu quý vị khai thuế chung thì nhớ  thông tin cho cả hai vợ chồng.

Nếu từng khai thuế chung, và kể từ đó quý vị đã có nơi thường trú riêng, thì mỗi người hôn phối đều phải báo cho IRS biết địa chỉ mới của mình.

2. Thông Báo cho Hãng Sở: Cũng nên báo cho hãng sở biết địa chỉ mới của quý vị để có thể lấy mẫu W-2 kịp thời.

3. Thông Báo cho Bưu Điện: Nếu quý vị đổi địa chỉ sau khi đã nộp tờ khai thì đừng quên báo cho bưu điện tại địa chỉ cũ biết để họ chuyển tiếp bưu tín của quý vị.

4. Nộp Thuế Ước Tính: Nếu quý vị trả tiền thuế phỏng định suốt cả năm, thì phải gởi Mẫu 8822 (Thay Đổi Địa Chỉ) đã điền đầy đủ qua bưu tín, hoặc phải viết thư cho cơ sở IRS là nơi mình nộp tờ khai. Quý vị có thể tiếp tục dùng những chứng phiếu chi trả đã in sẵn cho tới khi IRS gởi chứng phiếu có ghi địa chỉ mới của quý vị. Tuy nhiên hãy nhớ: đừng điều chỉnh địa chỉ trên chứng phiếu cũ.

5. Dịch Vụ Bưu Điện: IRS cũng sử dụng hồ sơ ghi nhận thay đổi địa chỉ của  Bưu Điện để cập nhật địa chỉ của người đóng thuế, nhưng tốt nhất vẫn nên trực tiếp báo cho IRS biết.

Page Last Reviewed or Updated: 02-Sep-2015